Vandaag werd ik wakker met het lawaai uit de luidsprekers en de toeters van de bussen die duizenden deelnemers aan de 1-mei-demonstratie weer terugbrachten naar hun provincie. De optocht werd al wekenlang door de officiële media aangekondigd als “een waardig antwoord op de mediacampagne” tegen de Cubaanse regering. Op het werk moest iedereen schriftelijk de belofte vastleggen om aanwezig te zijn, om niet verstek te laten gaan bij de bijeenkomst “voor het Vaderland”. Veel studenten van het voorbereidend jaar en die van de technische hogeschool sliepen gisteren in de scholen om – heel vroeg – naar het Plein van de Revolutie gebracht te worden, want er mocht niets aan het toeval overgelaten worden bij deze bijeenkomst voor de Dag van de Arbeid. Merkwaardig genoeg waren er geen spandoeken te zien met eisen voor een verbetering van de salarissen of met kritiek op de radicale personeelsinkrimpingen die deze dagen worden doorgevoerd.
Die hele dag bleef ik maar denken aan Baby en Pablito, die voorgaande jaren met hun papieren vlaggetjes zwaaiden op dat enorme aangelegde complex waar wij, menselijke wezens, ons zo nietig voelen, zo naamloos. Ik herinner me dat ze rondliepen in hun rode shirts en dat ze, voordat ze de wijk verlieten, op alle deuren klopten zodat niemand onder zijn verantwoordelijkheid voor de Revolutie uit kon komen. En het was uitgerekend in hún huiskamer, dat het boek was neergelegd waarin 8.013.966 Cubanen een handtekening moesten zetten om het socialisme onomkeerbaar te maken†. De illegale verkopers vermeden het om bij hen aan te bellen en de buren gaven met wijs- en middelvinger een tikje op hun schouder, wanneer ze over dit echtpaar spraken, want dat is in Cuba het teken om aan te geven dat iemand tot de militaire gelederen of het Ministerie van Binnenlandse Zaken behoort.
Krap een paar maanden geleden kwamen we erachter dat het actieve echtpaar bezig was naar de Verenigde Staten te emigreren, want ze hadden een lot uit de loterij, die de visumverstrekking in dat land is, gewonnen. Zij legde de taak van waakzaamheid neer die ze had bij de CDR* en hij leverde zijn lidmaatschapskaart van de Communistische Partij in op een vergadering waar iedereen, bij het aanhoren van dat nieuws, stomverbaasd achterbleef. Ze begonnen openlijk melk en eieren op de zwarte markt te kopen en een paar dagen voor hun vertrek gaven ze hun kleren gedeeltelijk weg, inclusief de felgekleurde kledingstukken waarin ze altijd in de optochten meeliepen. Ze stapten aan boord van het vliegtuig, met achterlating van hun afgeworpen huid - of masker - die ze jarenlang hadden gedragen, want vanuit Hialeah volgen ze nu de alternatieve Cubaanse weblogs, ze zijn verontrust over de Damas de Blanco ** en ze spreken niet langer met verering – maar met ergernis – over onze leiders.
De onvoorwaardelijkheid van hun ideologie was net zo kortstondig als de kleur van de papieren vlaggetjes die op het plein zijn achtergebleven en waarop de aanhoudende regen van de eerste dag van mei neervalt.
† In juni 2002 liet de Cubaanse regering - daarbij alle voorwaarden schendend die de wet aan het houden van een referendum stelt - de bevolking een grondwetswijziging ondertekenen, waarin werd vastgelegd dat het socialistische systeem onomkeerbaar was. In de volksmond wordt dit met studentikoze spot “de grondwettelijke mummificatie” genoemd.
Noot van de vertalers:
* Comités de Defensa de la Revolución, comité’s ter verdediging van de revolutie, opgericht in 1960 en de start van een ideologische campagne waarbij de hele bevolking werd betrokken. Lidmaatschap kent drie voorwaarden: 1) minimum leeftijd is 14 jaar, 2) toetreding is vrijwillig en 3) een lid moet de revolutie willen verdedigen.** Damas de Blanco: de Dames in het Wit, een groep van echtgenoten en moeders van 75 dissidenten die in 2003 zijn opgepakt. De vrouwen houden al zeven jaar lang elke zondag een stille tocht uit protest tegen de gevangenschap van hun familieleden. Op 11 april jl. werd het plotseling door de regering verboden. Het verbod op de stille tocht is nu tijdelijk opgeschort.
Entries (RSS)