
Oswaldo Payá (1952 - 2012)
Niemand zou moeten sterven voordat hij zijn dromen van vrijheid heeft gerealiseerd. Met het overlijden van Oswaldo Payá (1952-2012), heeft Cuba een dramatisch verlies geleden in het heden en een onvervangbare afwezigheid in de toekomst. Afgelopen zondag liet niet alleen een voorbeeldig man, een liefhebbende vader en een fervent katholiek het leven, maar ook een essentieel persoon voor onze natie. Zijn vasthoudendheid nam al vorm tijdens zijn adolescentie, toen hij in plaats van zijn geloofsovertuiging te verbergen - zoals velen dat wel deden - er publiekelijk voor uitkwam. In 1988 gaf hij zijn maatschappelijke betrokkenheid vorm met de oprichting van de Movimiento Cristiano Liberación (Christelijke Vrijheidsbeweging) en jaren later met het burgerinitiatief dat bekend werd als het Varela Project.
Ik herinner me als de dag van gisteren het beeld van Payá buiten het Nationaal Parlementsgebouw op 10 maart 2002. Onder zijn armen volle dozen met meer dan 10.000 handtekeningen die hij overhandigde aan het beruchte Cubaanse parlement. De officiële reactie was vervolgens een juridische hervorming, een zielige ‘constitutionele mummificatie’, die ons onherroepelijk zou binden aan het huidige systeem. Maar de dissident van de duizend en één confrontaties liet zich niet uit het veld slaan en twee jaar later overhandigde hij samen met een groep activisten nog eens 14.000 handtekeningen extra. Ze eisten met deze handtekeningen een referendum over de vrijheid van vereniging, vrijheid van meningsuiting en een vrije pers, alsmede economische garanties en een algehele amnestie voor politieke gevangenen. Met typerende buitensporigheid reageerde de regering van Fidel Castro met het arrestaties tijdens de beruchte Zwarte Lente in maart 2003. Meer dan veertig leden van de Christelijke Vrijheidsbeweging werden opgepakt en gevangengezet tijdens die beruchte maand.
Hoewel hijzelf niet werd gearresteerd tijdens de Zwarte Lente, heeft Payá jaren moeten lijden onder de constante bewaking van zijn huis, de willekeurige arrestaties, protestacties en de dreigementen. Nooit heeft hij ook maar een minuut nagelaten om de omstandigheden in gevangenschap of de onrechtvaardige celstraf van een bepaalde dissident te veroordelen en aan de kaak te stellen. Nooit heb ik hem zien breken, schreeuwen of zijn politieke tegenstanders zien beledigen. De grote les die hij ons nalaat is de gelijkmoedigheid, het pacifisme en het stellen van de ethiek boven de verschillen in de overtuiging dat alleen via civiele actie en de legaliteit een inclusief Cuba dichterbij kwam.
Rust in vrede, of beter nog, rust in vrijheid.
Entries (RSS)